Panden gevels en ornamenten Lemmer 1

Panden, gevels en ornamenten 1

Rondje 'Oud' Lemmer met panden, gevels en ornamenten.

Voor een uitgebreide beschrijving van de straten met afbeeldingen:

1. We beginnen bij de Zeedijk.

De Zeedijk in Lemmer is een historische locatie die diende als kustverdediging tegen de voormalige Zuiderzee, gelegen ten oosten van de dorpskern. Het gebied was cruciaal voor dijkversterkingen (vanaf 1863) en verbond het dorp met het water, wat essentieel was voor de visserij en scheepvaartindustrie.

Historische betekenis: De Zeedijk markeerde de kwetsbare grens met de Zuiderzee, waar Lemmer vaak blootstond aan stormvloeden en invloeden van buitenaf.
Locatie en ontwikkeling: Het gebied rond de Zeedijk en de aangrenzende Pôlle onderging in de loop der tijd veranderingen, inclusief recente sloopwerkzaamheden en herontwikkeling.

Op de Zeedijk nr. 10 te Lemmer, was de werf van Gebroeders de Boer De houten helling werd in 1876 gesticht.

De Helling/panden, van Gebroeders de Boer

De N.V. "Stoomhoutzagerij" aan de Polle/zeedijk te Lemmer.

Cornelis Sleeswijk, die ontvanger van de grietenij en van het waterschap "De Zeven Grietenijen en Stad Sloten" was, kocht in 1849 de houtmolen aan de Rien. De aankoop van deze houtzaagmolen c.a. aan de Polle te Lemmer vond plaats bij gelegenheid van de openbare verkoop van de onroerende goederen van de familie Brandsma. Successievelijk werd het bedrijf in de volgende jaren uitgebreid door aankoop van aangrenzend onroerend goed.

De feitelijke leiding in handen van Johannes Brandsma, die als bedrijfsleider in dienst was van Cornelis Sleeswijk, en na diens overlijden in 1857 van zijn weduwe Fettje Wegener. Nadat laatstgenoemde in 1862 was overleden is het bedrijf aanvankelijk voortgezet door Frederik Wilhelm Wegener Sleeswijk en Johannes Brandsma, gezamenlijk in een vennootschap onder firma, genaamd "de Weduwe C. Sleeswijk".

Na de dood van Brandsma in 1883 zette eerst genoemde firmant het bedrijf alleen voort. Nadat in 1893 zijn zoon André Wegener Sleeswijk, zijn intrede in het bedrijf had gedaan, volgde in 1895 modernisering van de onderneming. In dat jaar werd de oude houtzaagmolen vervangen door een stoomhout-zagerij.

In 1905 werd de firma omgezet in een naamloze vennootschap "N.V. Stoomhoutzagerij en houthandel voorheen de Wed. C. Sleeswijk" geheten. In 1916 vond een grote uitbreiding plaats met een kisten-, vaten- en palletfabriek. Na het plotselinge overlijden in 1918 van directeur André Wegener Sleeswijk, ging het snel bergafwaarts met de onderneming en werd de vennootschap in 1925 geliquideerd. De nieuwe eigenaar N.V. De Friesche Bank, bracht het bedrijf onder in een commanditaire vennootschap "C.V. Stoomhoutzagerij" genaamd, waarvan B. Corée Lzn. bedrijfsleider werd.

In 1934 vond wederom een omzetting plaats, waarna Halbertsma's Fabrieken voor Houtbewerking N.V. het bedrijf overnam. Als onderdeel van het concern werd het betrokken bij de overname door de S.T.A.B. In 1975 werd het bedrijf gesloten. De arbeiders werden naar Grouw en Scheemda overgeplaatst.

Boerderij van Akkerman aan de oude Zeedijk

Boven en onder bij scheeps, smid en kachelmakerij 'Van der Wolf'

2. Tegenover de Zeedijk, vinden we de Polderdijk.

De Polderdijk in Lemmer is een straatnaam en historische locatie die direct verwijst naar de inpoldering en waterbeheersing rond de voormalige Zuiderzee, vaak in combinatie met keileemdammen uit de jaren 30. Het staat bekend om de voormalige mastenmakerij, nu hotel, en ligt in de gemeente De Fryske Marren.

Historische betekenis: In november 1936 vonden bij Lemmer, in de buurt van de Polderdijk, intensieve werkzaamheden plaats voor de aanleg van de Noordoostpolder, waaronder de constructie van een keileemdam voor de funderingsput.
Locatie: De Polderdijk (bijv. nummer 4 en 24) is een straat in Lemmer gelegen in de provincie Friesland, gemeente De Fryske Marren.
Bezienswaardigheid: Aan de Polderdijk 2 bevindt zich een voormalige mastenmakerij, die in 2016 werd verbouwd tot hotel en de cultuurprijs waarbij historische elementen bewaard zijn gebleven.
Verbinding met de polders: De naam weerspiegelt de overgang van de Zuiderzee naar het IJsselmeer en de daaropvolgende inpolderingen, waarbij de omgeving rond Lemmer een cruciale rol speelde.

De Polderdijk is dus niet alleen een adres, maar een herinnering aan de strijd tegen het water en de realisatie van de polders in de 20e eeuw.

Mastenmakerij Firma. Wed. S. J. de Vries & Zn. aan de Polderdijk te Lemmer. Later van der Neut.

Idem.

3. Nu komen we aan bij de Vissersburen.

De Vissersburen in Lemmer is een historische straat, oorspronkelijk gelegen aan het water 'de Rien', die in 1957 werd gedempt om een plein en betere verbinding met de Noordoostpolder te creëren. De naam verwijst naar de bewoning door vissers, typerend voor de 19e-eeuwse bloei van de visserij in Lemmer.

Kernpunten over Vissersburen:

Historie: Voor de demping in 1957 was dit een gracht (de Rien) waarlangs vissers woonden, wat het destijds tot een van de markante dorpsgezichten van Friesland maakte.
Betekenis: De straatnaam benadrukt het belang van de visserij en de Zuiderzeevloot in Lemmer, die in de tweede helft van de 19e eeuw sterk groeide.
Locatie: Tegenwoordig is het een straat in het centrum van Lemmer, nabij de voormalige gemeentehuis locatie en de vernieuwde Riensluis.