Kaart van het vaarwater van Lemmer naar Frieschepalen, vervaardigd in het jaar 1771.

Het vaarwater van Lemmer naar Frieschepalen is een schilderachtige route door de Friese Meren, vaak onderdeel van tochten door Zuidwest-Friesland. Het verbindt het IJsselmeer via de Lemsterrijn en Langweerderwielen met de Friese binnenwateren (zoals de Opsterlandse Compagnonsvaart), geschikt voor motor- en zeilboten. 

Belangrijke kenmerken van dit vaarwater:

• Verbinding: De route voert vaak via de Janesloot, Langweerderwielen en Drachten, Sneek of de richting Akkrum/Gorredijk om uiteindelijk Frieschepalen te bereiken.

Kaartweergave van de bestaande waterwegen Stroobos - Lemmer en Sneek - Akkrum, anno 1882

De vaarwegen Stroobos-Lemmer en Sneek-Akkrum zijn historische en functionele hoofdvaarwegen in Friesland, essentieel voor de recreatievaart en voorheen voor turfvervoer. Ze verbinden belangrijke Friese meren en dorpen, waarbij de route Stroobos-Lemmer de verbinding met het IJsselmeer vormt en Sneek-Akkrum dwars door het hart van de Friese watersportgebieden loopt Spanvis.com. 

• Vaarwater Stroobos - Lemmer: Deze route (anno 1882) verbindt het noordoosten (Stroobos/Frieschepalen) via de Friese meren met de belangrijke uitvalsbasis Lemmer aan het IJsselmeer. Het is een strategische verbinding voor de doorvaart van de "Friese Turfroute", die zich uitstrekt tot in Zuidoost-Friesland.
• Vaarwater Sneek - Akkrum: Deze route loopt door het bekende Sneekermeer (Snitser Mar) en is een kernroute in de watersportprovincie, omgeven door natuur en cultuur.
• Betekenis: Deze vaarwegen zijn van groot historisch belang voor de ontginning en economie, en vormen tegenwoordig cruciale, diepe routes voor de zeil- en motorjachten (waaronder de Langweerderwielen). Het gebied staat bekend om zijn open varen-regels, met speciale snelle vaargebieden (geel gemarkeerd) in het Sneekermeer. 

De routes zijn in de loop der eeuwen aangepast, verdiept en verbreding (zoals in 1915) om de doorvaart te faciliteren. 

Situatietekening met aanduiding van de vaarwegen vanaf de Welle en Joure richting Lemmer. 19e eeuw, tweede helft.

De vaarroute van Joure en De Welle richting Lemmer was historisch cruciaal voor de turfvaart en agrarische handel, en verbond het Friese achterland via het Tjeukemeer met de Zuiderzee. Deze waterwegen, waaronder de Jouster Sylroede, waren essentieel voor het transport van goederen naar Lemmer, een belangrijke overslaghaven voor de Zuiderzeehaven. 

Historische Betekenis van de Vaarroute:

• Turfwinning: In de 17e en 18e eeuw waren de kanalen cruciaal voor het vervoer van turf uit de veengebieden rond Joure naar Lemmer.
• Agrarische Handelsroute: Joure, als vlek (handelsplaats), was sterk afhankelijk van deze verbindingen voor de afvoer van agrarische producten.
• Verbinding met Lemmer: Lemmer functioneerde als de poort naar de Zuiderzee, vanwaar schepen verder voeren naar Amsterdam en andere delen van Nederland.
• Transport en Logistiek: De routes vormden een economische slagader die Joure verbond met grotere wateren, cruciaal voor de ontwikkeling van de regio

Situatiekaart van het te verbreden vaarwater "de Modderige Wijd" nabij Lemmer, opgesteld in het kader van grondaankopen door de provincie. Jaar: 1915.

• "De Modderige Wijd" bij Lemmer is een historisch vaarwater, dat rond 1915 onderwerp was van verbredingsplannen door de provincie. Situatiekaarten uit die periode, bewaard in archieven zoals Tresoar, tonen de noodzakelijke grondaankopen voor deze waterwegverbetering. Het betreft een locatie nabij Lemmer.