Binnenhaven (Oude haven) te Lemmer (1)


spanvis462.jpg

Een meer dan 107 jaar geleden verzonden kaart, met de geschreven achterkant. De foto zelf is waarschijnlijk nog ouder...

Omschrijving van Johannes de Vries: De Katholieke Kerk, op de achtergrond werd tussen 1897 en 1901 gebouwd. De pastorie, werd er in 1907 naast gebouwd. De naam van de kerk is de Willibrorduskerk, de kerk staat tussen de Schans en de Vissersburen.

Deze foto is al heel oud, als ik het zo bekijk, dan zijn van de Emmakade, alleen beide rechter gebouwen nog op die plek te vinden. Het meest rechtse, is dan het pakhuis dat later gerenoveerd wordt. Op de linkerkant zien we de vroegere boerderij waar Jan Zwarthoed, als laatste zijn vishandel had. Doordat de huizen aan de Emmakade, betrekkelijk laag zijn, is er naar verhouding veel te zien van het achterliggende gebied.

Links van de boerderij, zien we door de brede steeg een stukje van wat nu 'De Laatste Stuiver' is. Iets meer naar rechts, staat een groot, hoog huis. Ik denk dat dat de achterkant van het tegenwoordige Lemster Warenhuis is. Toen waarschijnlijk nog Pasveer.
De Katholieke kerk met toren en rechts daarvan de spuisluis. Al die verticale witte streepjes zullen wel de schoorstenen van de verschillende hangen zijn.

Het is mij niet duidelijk wat het grijze boven de huizen aan de rechterkant precies is. Het kan een stukje van het terrein van de Vluchthaven zijn of de Oostdam. In ieder geval is het allemaal nog ruimte op zee, en er is een groot stuk van de Kúnderske daem zichtbaar. Op de voorgrond een van de nachtboten, met daarom heen wat kleinere vaartuigen waarin of waaruit overgeladen wordt.

Terwijl er over de vangst, gepraat werd.. is deze foto gemaakt. Het zal omstreeks 1925 geweest zijn. Marten Vlig (midden staand op de vlet) en Evert de Vries, geheel rechts, hebben samen nog gewerkt in de hang van S. A. de Blauw.

Op de onderstaande detailfoto foto, ligt naast de botter, de 'Groninger IV' en de LE 21. Geheel links is de 'Groninger III' nachtboot te zien. Verderop liggen twee Lemster aken, netten over te halen. Twee andere nachtboten, zijn ook nog te zien.

Van de bebouwing zoals die hier is afgebeeld, is nu ook nog het meeste terug te vinden. In het eerste huis rechts woonde Steven Sterk en ernaast Gerardus Sterk. De steeg ernaast, was de ingang naar de rokerij van Simon Scheffer. De hoge schoorsteen op de achtergrond, is van de rokerij Sterk. We komen dan bij de winkel van Sterk. Hier verkocht men touw, garen, netten en haken.

Ook het volgende huis was weer van Sterk. Daarnaast woonde Jan Nijholt. De boerderij die we hier zien, is van Jan de Vries. Deze vervulde ook de functie van locoburgemeester. In die tijd waren er in de bebouwde kom van Lemmer, nog een stuk of vijf boerderijen.

De 'Groningen IV' aan de wal in de Binnenhaven te Lemmer.

De 'Groningen III' aan de wal in de Binnenhaven te Lemmer.

Detailfoto van bovenstaande.

Detailfoto van bovenstaande.

De oude haven van De Lemmer. Wegens haar ruimte en de gemakkelijkheid van het vaarwater, was deze haven van oudsher een der beste en voornaamste van geheel Friesland; de scheepvaart kwam hier dan ook al in vroege tijden tot grooten bloei zoowel over zee, als in de binnenwateren, die de gemeenschap met Slooten en andere plaatsen bewerkstelligden. Een belangrijke episode van de geschiedenis dezer plaats speelde zich af in het najaar van 1799 bij de landing der Engelschen.

Detailfoto's van bovenstaande

De aanlegplaats voor de nachtboten naar Amsterdam, in de Oude Haven.

De binnenhaven van Lemmer, in 1905. Links boven voor de afgemeerde sleepboot, ligt een Urker visser, met levende schol. Op de voorgrond de klipper van Hendrik v.d. Zande. De kaart werd in 1907 verzonden, door Froukje Bangma, aan haar zusters IJke en Johanna Bangma, de dochters van Obe Bangma.