Blokzijl (3)

Deze pagina van Pieter Buis, is tot stand gekomen door de inzet van Pieter Knorr (kleinzoon van Pieter), waarvoor dank.


Mattenschippers

Karakteristiek voor Blokzijl waren de vele generaties mattenschippers, ook wel negotieschippers genoemd. Met de houten zoutindustrie zorgden zij in de 19e eeuw voor de grootste bedrijvigheid in Blokzijl. De mattenschippers kwamen voort uit de geslachten van de mattenmakers en de beurtschippers. Ze verhandelden zowel de producten van de huis- en mini industrie (matterij) van Blokzijl als andere handelsproducten op dat gebied (het z.g. Kleedegoed).

In de tweede helft van de vorige eeuw bereikte de mattenschipperij het hoogtepunt. Blokzijl telde wel een zestig mattenschepen die in de winter de havenkolk bevolkten om in het voorjaar te vertrekken naar de Mattenlanden. Iedere schippersfamilie had zo zijn eigen mattenland (afzetgebied) waar hij maandenlang verbleef om zijn waren aan de man te brengen.

Zo ging de familie Toby, met hondenkar naar de Zaanstreek. Buisman naar Den Haag en Vlaardingen, Pander naar Amsterdam en Den Haag, Poorter o.a. naar Alkmaar, Fhaner naar de Friese steden, Buis naar Den Haag, enz. enz. Vanaf het schip of met de kruiwagen, werden de matten aan de man gebracht.

Waren de ca. 25 tons scheepjes leeg, dan keerden de schippers terug naar Blokijl. En de neringschipper zou geen koopman genoemd mogen worden als dat leeg gebeurde. Zo kocht de één Noord-Hollandse kaas en boter, de ander hardfruit of aardappelen.

De Mattenschippers ontwikkelden, voor de oversteek naar de Hollanden, het enige vaartuigtype dat de naam van het stadje draagt: het Blokzijler Jacht. Een fraai gelijnd schip, ruim 14 meter lang, 4 meter breed en met een holte van 1,75 meter. Het gemiddelde bruto-tonnage lag rond de 32 ton, de netto inhoud was 24 ton.

De jachten hadden een kleine roef, waarin de schippersfamilie woonde gedurende hun tochten. 's Winters werd ook het ruim als woonruimte gebruikt. Dan lagen ze bij tientallen in de haven van Blokzijl. Op het hoogtepunt van de Mattenschipperij, in de helft van de negentiende eeuw, kende de stad wel 60 van deze vaartuigen.

Even een kleine genealogische benadering van Jan Buis, mattenschipper:

1) Jan Buis, geboren 1813/1814 Blokzijl, zoon van Klaas Buis en Geertje Mastenbroek. Gehuwd 1844 met Lampje Engelsman.

Uit dit huwelijk:

1. Klaas Buis, geboren 1844 Blokzijl, Gehuwd (1) 1872 met Jantje Buisman, geboren 1842/1843 Blokzijl, overleden voor 1874, dochter van Pieter Buisman (zie pagina 1) en Aafje Engelsman. Gehuwd (2) 1874 met Lumpje Snoek.

Uit het huwelijk met Lumpje

1. Theunis Buis, geboren 1880/1881 's-Gravenhage. Gehuwd 1905 met Geertje Scheer, geboren 1882/1883 Blokzijl, dochter van Willem Scheer en Antje Grune.

2. Klaas Buis, geboren 1891/1892 's-Gravenhage. Gehuwd 1917 met Aafje Snoek, geboren 1891/1892 Blokzijl, dochter van Aarjan Snoek en Gatske Buisman.

2. Jan Buis, geboren 1849/1850 Blokzijl. Gehuwd 1873 met Trijntje Vries, geboren 1849/1850 Ambt Vollenhove, dochter van Albert Vries en Aukje Middendorp.

3. Gerrit Buis, geboren 1854/1855 Blokzijl. Gehuwd 1879 met Geesje Tjallinga, geboren 1852/1853 Blokzijl, dochter van Frans Tjallinga en Aafke Potsma.

4. Pieter Buis, geboren 1857/1858 Blokzijl. Gehuwd 1879 met Grietje Hoen, geboren 1850/1851 Kalenberg, Oldemarkt, dochter van Hendrik Hendriks Hoen en Jantje Jans Bos.


Mijn overgrootmoeder Lampje Engelsman.

Twee zonen van Jan en Lampje, staande Jan Buis, zittend ?

Pieter Knorr, vertelt: De man links is Gerrit Buis, broer van mijn opa en de man rechts is IJsbrand Buis, verdronken te Scheveningen.

 Pieter Buis en Grietje Hoen.

Piet Buis en Grietje Hoen met hun kinderen.

Piet Buis met Grietje Hoen.

Winkel van Hendrik Buis in de Heemraadstraat in Scheveningen. In dat huis/winkel is Piet Knorr zijn moeder geboren. In dat huis zijn ze begonnen nadat ze niet meer zeilden, dat was toen niet meer rendabel. Pander is toen in Den Haag begonnen. In de poort links van de winkel was een klein huisje, daar woonde Johan Buis, deze is behanger geweest. Dat huisje was van Hendrik Buis waarvan de zaak was. De winkel werd afgebroken en weer herbouwd en daarna zijn ze weer verder gegaan. (zie ook laatste kleurenfoto, voor Jan Buis zoon van Hendrik)

Foto van de winkel "De Kleine Winst" van Hendrik Buis, zoon van Piet Buis. Links met hoed op is Hendrik Buis ( Vader van Jan Buis, zie laatste foto.) In de deuropening staat zijn vrouw Cornelia Deurloo. De kinderen zijn Piet, Rinus en Henk. Verder staat er een dienstmeisje bij en rechts zittend in het raam, is Piet Jantje Buis, grootvader van Piet Knorr.

 Huis te Kalenberg, geboortehuis van Grietje Hoen.

Zittend Jan Buis. Als kind kwam ik vaak bij ome Johan en tante Aag vis eten op zaterdag want in de poort woonden ook vissers, het was een klein huisje met bedsteden, een kamer, gangetje met daarin de keuken, een trap omhoog naar de zolder, de wc stond in de hoek van de keuken en als tante op de doos moest moesten we als kind voor de deur gaan staan want hij kon niet geheel dicht. Tantes knieën kwamen tegen de deur, mooie tijd.

Het was zaterdags altijd raak Piet Buis hun zoon kwam dan met de kinderen en dan mijn ouders en ik. Tante was altijd aan het schelden want ze huurde het huisje van Hendrik, je kunt wel nagaan ruzie alom, dan mocht ik koekjes gaan halen gemêleerd, daar zat van alles in... nou dat was onderweg zeker een paar snel in de mond, een pond lucu koekjes wat een feest. Daarna ging ome Johan verse vis bakken achter op de plaats tongetjes en schol reuze lekker.

Trouwfoto van de opa en oma van Piet Knorr, Pieter Jantje Buis en Dinggena Hoogstraten. Zij kwam van de Zeeuwse eilanden Goeree-Overflakkee.

Hendrik Buis en Cornelia Deurloo, met de kinderen Piet, Rinus, Henk, Jaap en Greet.

09297b820fe641808d6342b527c451ed.jpg

Pieter Buis.

De heer Kruk, vriend van Pieter Buis, lid van de vergadering van gelovigen, hij schreef de grafreden van Lambertus Buis overleden broer van Pieter Buis, zie onder.

Deze foto betreft het schip van mijn grootvader "De Drie Gebroeders" het schip lag hier aan de Brouwersgracht in Den Haag, daar verkocht hij de matten. Hij woonde op het schip en is naderhand in Scheveningen gaan wonen, en heeft daar een winkel gestart met matte behang.

 

Wat stukken van de winkel van Pieter.

In het midden staand is Piet Buis uit Uithoorn, rechts daarvan is Jan Buis (kleinzoon) deze familie Buis hebben een meubelwinkel in Katwijk, zij zijn destijds in Katwijk begonnen. Mijn overgrootvader in Scheveningen. In het midden tegen het raam is nog Jan Buis te zien, zie foto hieronder.

Jan Buis zoon van Hendrik Buis.


TOP